Perfectionisme: kenmerken & tips om het te verminderen

Wil jij altijd alles perfect doen? Ben je bang om iets fout te doen? Levert dat veel druk op of heb je daardoor te maken met uitstelgedrag? Dan is dit artikel voor jou! Ik ben zelf ook een perfectionist geweest, wat ik pas ging inzien toen ik begon met bewust leven. En man, wat voelt het goed om dat grotendeels lekker los gelaten te hebben. Lees snel verder voor de kernmerken van perfectionisme (als je niet zeker weet of je er last van hebt) & tips om het te verminderen!

Wat is perfectionisme

Wat is perfectionisme precies?

Perfectionisme betekent dat je altijd het hoogst haalbare nastreeft en iets daardoor nooit goed genoeg is in jouw ogen.

Dat kan zijn op het gebied van school, werk, je uiterlijk, je rol als vriendin of zelfs bij jouw beeld over anderen.

Meestal speelt het op meerdere gebieden: overal de ballen in de lucht willen houden, alles tegelijk willen.

Er is niets mis mee om iets goed te willen doen, maar als je denkt: het zit me in de weg, dan mag er misschien wat anders!

Wellicht merk je het aan je mood, je energielevel, aan dat je belangrijke zaken uitstelt of niet begint aan iets nieuws.

Vrijwel altijd komt het er simpelweg op neer dat we ons pas goed genoeg voelen als iets perfect is.

Faalangst kan hier uit voort komen en het imposter syndroom (bang zijn dat men ontdekt dat je niks kunt) heeft hier ook mee te maken.

Symptomen & kenmerken van perfectionisme

Hoewel perfectionisme bij iedereen net wat anders terug kan komen, herken je je wellicht in het volgende:

  • Je neemt vrijwel alles heel serieus
  • Hebt onrealistische hoge verwachtingen (lat hoog)
  • Je bent kritisch (oordelen over jezelf en misschien anderen)
  • Als iets niet lukt, dan voel je je daar echt (lang) slecht over
  • Je hebt last van uitstelgedrag (want het moet perfect, help!)
  • Laag zelfbeeld, waardoor je bevestiging zoekt bij anderen
  • Je wilt iets pas delen met anderen als het ‘perfect af’ is
  • Extreem veel bezig zijn met plannen & lijstjes
  • Je vindt het moeilijk om te ontspannen (er moet nog zoveel)
  • Er is altijd wel iets dat beter moet in jouw ogen (het is nooit af)
  • Je kunt er niet tegen als anderen geen ‘perfect’ werk leveren
  • Delegeren kun je niet, want wat als een ander het niet goed doet
  • Je bent veel bezig met wat anderen van je vinden

Tips voor perfectionisme

Waar komt perfectionisme vandaan?

Eén van de belangrijkste vragen die je jezelf kunt stellen is: wat is de oorzaak van mijn perfectionisme?

Want alleen als je het bij de diepere oorzaak aanpakt, zul je dat gestreef naar perfectie kunnen loslaten.

Vrijwel alle patronen die we als volwassene hebben, zijn gevormd in onze jongere jaren.

Perfectionisme komt voort uit de overtuiging ‘ik ben niet goed genoeg’.

Velen van ons worden als kind alleen of vooral beloond als ze hard werken of een goed cijfer halen.

Het lijkt soms wel alsof dat nodig is om liefde te krijgen en zo ontstaat dat je bevestiging gaat zoeken door alles ‘perfect’ te doen.

Maar wat is perfectie? Wat voor jou wellicht ‘perfect’ is, daar denkt een ander weer heel anders over.

En als je iets eens een keer niet goed DOET, betekent dat nog niet dat je niet goed genoeg BENT!

Uitstelgedrag is een trucje van het ego: het moet perfect of anders niet. Maar wat als het gewoon goed genoeg mag?

Fouten maken is menselijk, die helpen je juist verder en het belangrijkste is: jij bént niet je fouten.

Perfectionisme symptomen en kenmerken

Een andere kijk op perfectie… 

Hierboven kon je al lezen dat iedereen een andere kijk heeft op wat ‘perfect is’. In het Oosten heeft men een interessante kijk op perfectie.

Wabi Sabi is een Japanse wijsheid over de schoonheid van imperfectie. Ik deel dit om je ogen te openen, zodat je anders kunt denken.

Het is namelijk ontzettend vermoeiend om altijd maar perfectie na te streven (er zijn niet voor niets meer burn-outs).

Hoe Pinteresty moet jouw huis er uit zien? Altijd spik & span of mag het een plek zijn om te leven?

Moet jouw lichaam perfect in shape zijn om van te houden of kun je ervan houden omdat het zoveel voor je doet?

De natuur is ook niet perfect: een bloem let niet op hoe mooi ie is, die groeit gewoon. De natuur is zo perfect imperfect ;)

Leer perfectionisme in te zetten als kracht (oog voor detail, nauwkeurig werken), in plaats van valkuil (er last van hebben).

Ik zie de drang naar perfectie ook als een teveel aan mannelijke energie, we mogen veel meer verzachten.

Perfectionisme overwinnen en loslaten

Tips voor perfectionisme

Dus, wat concreet te doen aan perfectionisme? Ik geef je graag tips om het te verminderen! Oefening baart kunst, zo zul je leren loslaten.

Er is naar mijn idee geen quick fix, maar je kunt écht beter leren omgaan met perfectionisme, waardoor je er geen last meer van hebt!

  • Relativeer: hoe erg is het als je dit niet perfect doet, wat is het ergste dat kan gebeuren?
  • Ga na waarom jij alles perfect wilt doen (onderzoek hiervoor belemmerende overtuigingen)
  • Doe eens iets vooral omdat het leuk is, niet omdat het goed moet (zo kun je controle loslaten)
  • Wees voortaan een ‘goed genoegist‘ — doe je best en ga voor ‘done instead of perfect’
  • Begin kleine, eigenlijk onbelangrijke zaken, zoals het huishouden minder perfect te doen
  • Stop met jezelf vergelijken: op social media deelt men hoogtepunten en/of bewerkte foto’s
  • Ga vooral niet aan de slag vanuit het idee dat je ‘gefixt‘ moet worden: je bent al goed genoeg
  • Verander je mindset over het maken van fouten (= geen ramp) & leer omgaan met feedback
  • Onderzoek je gedachten, want daar ontstaat alle ellende (je inner critic wil altijd meer/beter)

Tot slot: waak voor ‘self fulfilling prophecy‘. Als jij al denkt dat je iets niet (goed) kunt, dan zal dit ook zo blijken. Als je denkt dat je iets wél kunt, zul je anders denken en handelen.

Werken aan je zelfbeeld en gevoel van eigenwaarde maakt dat je je no matter what genoeg voelt en geen bevestiging meer nodig hebt. Dat scheelt een hoop ‘ik moet het perfect doen’ ;)

Geef jezelf dus vooral ook meer zelfliefde. Voor een vriendin zou je waarschijnlijk ook niet zo streng zijn als dat je bent voor jezelf. Dus wees je eigen beste vriendin, you got this!

Liefs Mariëlle

Alleen zijn, eenzaamheid coach

P.S. volg me op Instagram voor meer inspiratie op het gebied van persoonlijke ontwikkeling

Volg:
Deel dit artikel:

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.