Ons brein heeft het zwaar te verduren in de huidige maatschappij. Niet alleen door fysieke factoren, maar ook qua stress en wat denk je van een overvloed aan prikkels… Steeds meer mensen hebben brein gerelateerde klachten zoals dementie (alzheimer), maar ook mentale gezondheid in de vorm van bijvoorbeeld depressie. En wat denk je van wat ze benoemen als de ‘ontwikkeling stoornissen’ ADHD, autisme en ADD? Hoog tijd om na mijn blogs over hormonen en de ademhaling ook een artikel te wijden aan een gezond brein: hoe kun je daar voor zorgen?
Gezond brein: waar bestaat dat uit?
Als we denken aan ons brein, wijzen we naar ons hoofd. Maar waar bestaat ons brein nu eigenlijk uit?
Het menselijke brein is simpel gezegd onder te verdelen in het reptielenbrein, limbisch systeem en neocortex.
Dat eerste is het instinctieve oerbrein (hersenstam), daarna komt het emotionele en daarna het rationele gedeelte.
Ons brein is pas volgroeid rond ons 30e! Maar dat betekent niet dat het ‘vast’ staat: je brein kan nog veranderen.
Je hersenen zijn flexibel, wat wil zeggen dat er continue nieuwe verbindingen tussen hersencellen worden gelegd.
En ondanks dat je brein slechts 2% van je lichaamsgewicht bedraagt, bevat het zo’n 86 miljard zenuwcellen!
Daarmee gebruikt het 20% van je dagelijkse energie. Je brein bestaat vooral uit water én vet (hint voor de tips).
Wat heeft impact op een gezond brein?
De meeste mensen staan er niet dagelijks bij stil HOE veel ons brein voor ons doet.
En er is tegenwoordig nogal wat dat het ons brein moeilijk maakt om optimaal te werken.
Denk aan ongezonde voeding, alcohol, eindeloos scrollen op social media én eenzaamheid.
Als alles goed gaat, heb je dat niet eens door – tot je overprikkeld raakt en het wel voelt.
Dan zul je bijvoorbeeld zien dat al die korte Reels zo snel na elkaar best wel veel info is….
Een beetje stress is ook niet erg voor je brein, maar aanhoudende stress is wel degelijk schadelijk.
Het is echter niet alleen leefstijl. Wist je dat trauma ook kan leiden tot veranderingen in je brein?
Goed voor je brein zorgen – in de breedste zin van het woord – is dus belangrijk voor gezond oud worden!
Goed zorgen voor je brein (tips)
Wat moet je dan doen om goed voor je brein te zorgen? Eigenlijk zijn de factoren hierboven al verpakte tips!
Maar ik zet graag nog even wat meer tips voor je op een rij voor een gelukkig en gezond brein:
De juiste voeding & voldoende voedingsstoffen
Wat is goed om te eten? Uiteraard het liefst zo min mogelijk junk food en zoveel mogelijk écht onbewerkt eten.
Dat zit namelijk vol voedingsstoffen die je brein nodig heeft, denk aan vitamine B12, vitamine D en omega 3.
Niet voor niets werkt het mediterrane dieet van de blue zones: genoeg gezonde vetten. En het liefst biologisch!
Skip alcohol & drink genoeg water
Als je je hierop inleest, dan schrik je. Alcohol is giftig voor je hersencellen en beschadigt dus je brein!
Verminder waar je het kan en drink vooral voldoende water, want daar bestaat je brein dus veelal uit.
Zoveel mogelijk stress verminderen
Stress is dus ook funest voor je brein. Probeer wat binnen je controle ligt aan te pakken én er beter mee om te gaan.
Je kunt bijvoorbeeld meditatie proberen (verandert je brein positief!) of vaker de stilte opzoeken – weg van prikkels.
Simpel leven vind ik hierom ook écht een aanrader, minimalisme zorgt écht voor minder prikkels en keuzes :)
Beweging, slaap & verzorging
Je brein is constant in beweging, zorg dat jij óók voldoende beweegt, al is het mild met yoga en wandelen.
Onze hersenen verwerken daarnaast in de nacht dus zorg voor kwalitatieve slaap, ook voor afvalstoffen afvoer.
En wat je wellicht niet verwacht, maar vrij logisch is: goede mondgezondheid heeft impact op je brein!
Actief je brein beschermen
Hoewel je brein flexibel is, wil je het niet op je geweten hebben om je brein voorgoed te beschadigen.
Denk aan festivals, waar je tinitus of gehoorverlies kunt oplopen. Voorkomen is beter dan gehoorapparaten.
Bescherm je oren daarom wanneer nodig (ook bij het klussen of op werk bijvoorbeeld) met speciale oordopjes.
De juiste prikkels voor een gezond brein
Hoe meer je scrollt, hoe meer prikkels. En het lullige is: apps zijn verslavend gemaakt.
Pak daarom je telefoongebruik bewust aan en gebruik eventueel een beeldschermbril.
Gelukkig zijn niet alle prikkels slecht! Een gezond sociaal leven is júist goed, maar liever offline.
Ook zijn prikkels in de vorm van nieuwe dingen leren goed (denk aan een nieuwe taal of dansstijl).
Tot slot: nog een aantal boeken tips
Het menselijke brein is een complex – en daardoor juist interessant – orgaan, er valt veel over te leren.
Er wordt een hoop onderzoek gedaan door neurowetenschappers, maar zelfs zij weten nog niet alles!
Mocht je het interessant vinden, dan kun je nog heel veel meer lezen in o.a. deze boeken:
- Overprikkeld brein – Charlotte Brein
- Trauma sporen – Bessel van der Kolk
- Het verstrooide brein – Gabor Maté
- Wij zijn ons brein – Dick Swaab
Hopelijk heb je wat geleerd, belangrijke reminders gehad en/of tips om mee aan de slag te gaan.
Liefs Mariëlle
